Ehlibeyt (a.s) Haber Ajansı ABNA - Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, İsviçre'nin Lozan kentinde yapılan Suriye toplantısının ardından basın mensuplarına açıklamalarda bulundu. Çavuşoğlu, toplantıda Halep'te ateşkesin sağlanması ve insani yardımların ulaştırılması konusunu değerlendiklerini kaydetti. Uluslararası Suriye Destek Grubu formatında çok sayıda toplantı gerçekleştirildiğini hatırlatan Çavuşoğlu, ancak bu toplantılarda alınan kararların sahadaki uygulamalarının farklı olduğunu, ateşkesin hiçbir zaman kalıcı olarak sağlanamadığını, rejim ve destekçiler tarafından ihlal edildiğini söyledi.
'Bir karar çıkmadı'
Lozan'da gayriresmi formatta bu sefer anlam ifade eden müzakereler yapılmasını amaçladıklarını belirten Çavuşoğlu, "Uluslararası Suriye Destek Grubu toplantısı olmadığı için bir karar çıkmadı. Farklı görüşler tabi olabilir. Biz Türkiye olarak özellikle ateşkesin sağlanması ve siyasi çözüme varan bir süreçte hangi adımların atılması konusunda fikirlerimizi net bir şekilde paylaştık. Her şeyden önce bombalamaların ve her türlü saldırıların da bir an önce durması ve gerçek anlamda çatışmaların durdurulması gerekiyor." dedi.
Türkiye'nin uluslararası konvoy teklifi
Vakit kaybedilmeden Halep'e insani yardımların ulaştırılması gerektiğinin altını çizen Bakan Çavuşoğlu, bu yardımların ulaştırılmasında ayrım yapılmaması gerektiğinin önemini vurguladı. Türkiye'nin bu noktada bir önerisi olduğunu açıklayan Çavuşoğlu, "Uluslararası bir konvoy oluşturulsun, yani farklı ülkelerin bayraklarıyla ve tırlarıyla insani yardımlar ulaştıralım. Hem bu sembolik olur hem de konvoya müdahale olmaz." şeklinde konuştu.
Bayramda dahi insani yardım götüren BM tırlarının vurulduğunu hatırlatan Çavuşoğlu, böylesine saldırıların önüne geçilmesi ve insani yardımların zor şartlar altında yaşayanlara ulaştırılması gerektiğini ifade etti.
Beau-Rivage Palace Oteli'nde yapılan dışişleri bakanları düzeyindeki toplantıya, Suudi Arabistan, İran, Katar, Ürdün, Mısır ve Türkiye'nin Başika kampı nedeniyle sorun yaşadığı Irak da katıldı. Türkiye'yi Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'nun temsil ettiği toplantıda, BM Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura da yer aldı.Yaklaşık 5 saat süren toplantıda, ateşkesin sağlanabilmesinin modaliteleri ve özellikle Halep'e insani yardımların ulaştırılması konusu üzerinde duruldu. Türkiye'nin Halep'e insani yardım ulaştırılması için uluslararası bir konvoy oluşturulmasını teklif ettiği toplantıda, katılımcı ülkeler bir anlayış birliğine varamadı. ABD Dışişleri Bakanı John Kerry'nin Lozan'da, Suriye'deki şiddetin azaltılması ve insani yardımların ulaştırılması dahil "önemli müttefiklerle" çok taraflı görüşeceği duyurmuştu. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise, bu toplantıyla askıya alınan Rusya-ABD anlaşmasında yer alan prensipler temelinde bir diyaloğun başlatılmasını ümit ettiğini belirtmişti. Washington yönetimi, Suriye konusunda Rusya ile sürdürdüğü ikili müzakereleri, ekim ayında ayında yaşadığı anlaşmazlıklar sebebiyle tek taraflı olarak askıya almıştı. Toplantı öncesi yerel saatle 15.00'te, iki ülke arasındaki görüşmelerin askıya alınmasının ardından iki bakan bir araya gelerek Suriye'yi görüşmüştü. Çavuşoğlu: El Nusra Halep'ten ayrılmalı Lozan'daki otelin sırrı
Siyasi müzakerelerin başlaması gerekiyor
Kesin çözüm için siyasi müzakerelerin başlaması gerektiğini de vurgulayan Çavuşoğlu, şöyle devam etti:
"Uygulaması zor da olsa bugün herkes her şartta siyasi müzakerelerin bir an önce başlaması gerektiği konusunda hemfikirdi. Her şartta rejimin ve muhalefetin müzakerecilerin masaya oturup, Suriye'nin geleceği ile ilgili fikirlerini paylaşması gerekiyor. Muhalefet, Suriye'nin geleceğine ilişkin vizyonunu bizlerle ve tüm dünyayla paylaştı. Gerçekten de bu konuda kendilerini ispatladılar. Rejimin de aynı anlayış içerisinde olması gerekiyor. Sadece muhalefetin bu vizyonu paylaşması yetmez."
Yapılacak bir ateşkesin de tüm Suriye yayılması gerektiğini belirten Çavuşoğlu, "Siyasi çözüm konusunda hemfikiriz, ama bazı kuşkuları ortadan kaldırmak için tüm ülke genelinde ateşkesin sağlanması lazım. Tabi burada DAEŞ ve diğer terör örgütleriyle mücadelenin devam etmesi gerekiyor. Menbiç civarında Özgür Suriye Ordusu ile birlikte DAEŞ'e karşı ilerleme devam ediyor. Önümüzdeki günlerde daha da çok bölge DAEŞ'ten temizlenmiş olacak." diye konuştu.
'Ateşkesin sağlanması lazım'
Türkiye'nin, insani yardımların ulaştırılabilmesi için çatışmaların durdurulması gerektiğini söylediğini belirten Çavuşoğlu, şunları kaydetti:
"Halep'ten El Nusra teröristlerinin bir an önce temizlenmesi gerekiyor. Bu bölgede özellikle, muhalefetin de El Nusra'dan ayrılması gerekiyor. Burada 'El Nusra ayrılsın sonra ateşkes sağlansın' veya 'Önce ateşkes sağlansın ki muhalefet kendisini El Nusra'dan ayırsın, El Nusra ve diğer teröristler varsa bölgeden ayrılsın' konusunda farklı görüşler oldu. Gayriresmi formatta ve değişik görüş alışverişleri olduğu için farklı görüşlerini ortaya koyan oldu. Ama bir an evvel ateşkesin sağlanması lazım. Teröristlerin temizlenmesi lazım. Hem Suriye'nin batısında hem de doğusundaki DAEŞ'in olduğu yerlerin temizlenmesi lazım. Ilımlı muhalefete dönük rejim ve destekçileri tarafından yapılan saldırıların da bir an önce durdurulması gerekiyor. "
'Görüşmeler devam edecek'
Bu çerçevede uzun süren görüşmeleri tamamladıklarını, gelecek günlerde özellikle insani yardımların ulaştırılması konusunda uzmanların görüşmeye devam edeceğini kaydeden Çavuşoğlu, ateşkesin modaliteleri üzerinde görüşmelerin de süreceğini bildirdi. Yarın Londra'da "Fikirdaş Ülkeler"in bir araya geleceğini ve Suriye konusunu görüşeceğini ifade eden Çavuşoğlu, Birleşik Arap Emirlikleri Dışişleri Bakanı Abdullah bin Zayed'i ağırlayacağı için söz konusu toplantıda Türkiye'yi Dışişleri Bakan Yardımcısı Büyükelçi Ahmet Yıldız'ın temsil edeceğini belirtti.
Irak'ın gündeme gelip gelmediğine ilişkin soru üzerine Çavuşoğlu, toplantı boyunca konuşmayan Irak Dışişleri Bakanı İbrahim Caferi'nin toplantı biterken ayaküstü söz aldığını söyledi. Çavuşoğlu, Caferi'nin Suriye'deki durumun Irak'ı da etkilediğini, dolayısıyla terör örgütü DEAŞ'in her iki ülkeden de en kısa zamanda temizlenmesi gerektiğine vurgu yaptığını aktardı.
Türkiye olarak Suriye'de ateşkesin sağlanması ve insani yardımın ulaştırılmasına ilişkin uluslararası bir konvoyun oluşturulmasını teklif ettiklerini anlatan Çavuşoğlu, "Diğer taraftan siyasi çözüm konusunda ve Suriye'nin geleceğiyle ilgilli vizyonuzumuzu paylaştık." değerlendirmesinde bulundu.
Çavuşoğlu, Suriye toplantısının başarısız geçtiği görüşüne de katılmadığını dile getirerek, gayri resmi bir formatta gerçekleşen toplantı öncesinde ateşkes ilan edileceğine dair bir açıklama beklenmediğine dikkati çekti.
'Kararlılık tam olarak ortaya çıkmadı'
Toplantıdan kesin bir sonuç çıkmamasına rağmen insani yardım, müzakerelerin yeniden başlaması ve ateşkes konusunda görüş birliğine varılan hususlar olduğuna işaret eden Çavuşoğlu, şöyle konuştu:
"Suriye'de gerçekten zalim bir rejim ve diğer taraftan DEAŞ terör örgütü var. Açlık var, kuşatma var, Halep'te bombalama var, siviller, kadınlar ve çocuklar var. Dolayısıyla böyle bir toplantı olduğu zaman herkes beklenti içine giriyor. Neticede bugün burada bir karar alınıp uygulanması yönünde bir kararlılık tam olarak ortaya çıkmadı. Uzmanlarımız, müsteşarlar ve müsteşar yardımcılarımız görüşmeye devam edecek. Suriyeli kardeşlerimizin ve tüm dünyanın beklentisi bir an önce çözüme gidilsin."
İnsanlara yardım ulaştırmanın şartı olamaz
Çavuşoğlu, Birleşmiş Milletler (BM) rakamlarına göre 100 bini çocuk 275 bin sivil halkın yaşadığı kuşatma altındaki Halep'in doğusuna insani yardımların ulaştırılması için belli konuların garanti altına alınması gerektiğini vurgulayarak, "Her şeyden önce bu insani konvoyların vurulmamasının garantisini herkesin vermesi gerekiyor." ifadesini kullandı.
İnsani yardımların ulaştırılması konusunda bir tarih vermenin mümkün olmadığına dikkati çeken Çavuşoğlu, şunları kaydetti:
"Her 15-20 dakikada insani boyutunu hatırlattık. İnsanlara yardım ulaştırmanın şartı olamaz. Bunu her vesileyle vurguladık. Bazı ülkeler de güçlü destek verdi. Özellikle ortak bir konvoy oluşturma fikri, BM Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura'nın da hoşuna gitti. Bunun takibini birlikte yapacağız."
Toplantıda insani yardımların ulaştırılabilmesi için 3 günlüğüne de olsa Suriye'deki çatışmaların durdurulması konusunu da ele aldıklarını bildiren Çavuşoğlu, uzmanların bu konu üzerinde de çalışmaya devam edeceğini sözlerine ekledi.
'Bir karar çıkmadı'
Lozan'da gayriresmi formatta bu sefer anlam ifade eden müzakereler yapılmasını amaçladıklarını belirten Çavuşoğlu, "Uluslararası Suriye Destek Grubu toplantısı olmadığı için bir karar çıkmadı. Farklı görüşler tabi olabilir. Biz Türkiye olarak özellikle ateşkesin sağlanması ve siyasi çözüme varan bir süreçte hangi adımların atılması konusunda fikirlerimizi net bir şekilde paylaştık. Her şeyden önce bombalamaların ve her türlü saldırıların da bir an önce durması ve gerçek anlamda çatışmaların durdurulması gerekiyor." dedi.
Türkiye'nin uluslararası konvoy teklifi
Vakit kaybedilmeden Halep'e insani yardımların ulaştırılması gerektiğinin altını çizen Bakan Çavuşoğlu, bu yardımların ulaştırılmasında ayrım yapılmaması gerektiğinin önemini vurguladı. Türkiye'nin bu noktada bir önerisi olduğunu açıklayan Çavuşoğlu, "Uluslararası bir konvoy oluşturulsun, yani farklı ülkelerin bayraklarıyla ve tırlarıyla insani yardımlar ulaştıralım. Hem bu sembolik olur hem de konvoya müdahale olmaz." şeklinde konuştu.
Bayramda dahi insani yardım götüren BM tırlarının vurulduğunu hatırlatan Çavuşoğlu, böylesine saldırıların önüne geçilmesi ve insani yardımların zor şartlar altında yaşayanlara ulaştırılması gerektiğini ifade etti.
Lozan'daki Suriye toplantısından sonuç çıkmadı
Lozan'daki Suriye toplantısından sonuç çıkmadı
Beau-Rivage Palace Oteli'nde yapılan dışişleri bakanları düzeyindeki toplantıya, Suudi Arabistan, İran, Katar, Ürdün, Mısır ve Türkiye'nin Başika kampı nedeniyle sorun yaşadığı Irak da katıldı. Türkiye'yi Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'nun temsil ettiği toplantıda, BM Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura da yer aldı.Yaklaşık 5 saat süren toplantıda, ateşkesin sağlanabilmesinin modaliteleri ve özellikle Halep'e insani yardımların ulaştırılması konusu üzerinde duruldu. Türkiye'nin Halep'e insani yardım ulaştırılması için uluslararası bir konvoy oluşturulmasını teklif ettiği toplantıda, katılımcı ülkeler bir anlayış birliğine varamadı. ABD Dışişleri Bakanı John Kerry'nin Lozan'da, Suriye'deki şiddetin azaltılması ve insani yardımların ulaştırılması dahil "önemli müttefiklerle" çok taraflı görüşeceği duyurmuştu. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise, bu toplantıyla askıya alınan Rusya-ABD anlaşmasında yer alan prensipler temelinde bir diyaloğun başlatılmasını ümit ettiğini belirtmişti. Washington yönetimi, Suriye konusunda Rusya ile sürdürdüğü ikili müzakereleri, ekim ayında ayında yaşadığı anlaşmazlıklar sebebiyle tek taraflı olarak askıya almıştı. Toplantı öncesi yerel saatle 15.00'te, iki ülke arasındaki görüşmelerin askıya alınmasının ardından iki bakan bir araya gelerek Suriye'yi görüşmüştü. Çavuşoğlu: El Nusra Halep'ten ayrılmalı Lozan'daki otelin sırrı
Siyasi müzakerelerin başlaması gerekiyor
Kesin çözüm için siyasi müzakerelerin başlaması gerektiğini de vurgulayan Çavuşoğlu, şöyle devam etti:
"Uygulaması zor da olsa bugün herkes her şartta siyasi müzakerelerin bir an önce başlaması gerektiği konusunda hemfikirdi. Her şartta rejimin ve muhalefetin müzakerecilerin masaya oturup, Suriye'nin geleceği ile ilgili fikirlerini paylaşması gerekiyor. Muhalefet, Suriye'nin geleceğine ilişkin vizyonunu bizlerle ve tüm dünyayla paylaştı. Gerçekten de bu konuda kendilerini ispatladılar. Rejimin de aynı anlayış içerisinde olması gerekiyor. Sadece muhalefetin bu vizyonu paylaşması yetmez."
Yapılacak bir ateşkesin de tüm Suriye yayılması gerektiğini belirten Çavuşoğlu, "Siyasi çözüm konusunda hemfikiriz, ama bazı kuşkuları ortadan kaldırmak için tüm ülke genelinde ateşkesin sağlanması lazım. Tabi burada DAEŞ ve diğer terör örgütleriyle mücadelenin devam etmesi gerekiyor. Menbiç civarında Özgür Suriye Ordusu ile birlikte DAEŞ'e karşı ilerleme devam ediyor. Önümüzdeki günlerde daha da çok bölge DAEŞ'ten temizlenmiş olacak." diye konuştu.
'Ateşkesin sağlanması lazım'
Türkiye'nin, insani yardımların ulaştırılabilmesi için çatışmaların durdurulması gerektiğini söylediğini belirten Çavuşoğlu, şunları kaydetti:
"Halep'ten El Nusra teröristlerinin bir an önce temizlenmesi gerekiyor. Bu bölgede özellikle, muhalefetin de El Nusra'dan ayrılması gerekiyor. Burada 'El Nusra ayrılsın sonra ateşkes sağlansın' veya 'Önce ateşkes sağlansın ki muhalefet kendisini El Nusra'dan ayırsın, El Nusra ve diğer teröristler varsa bölgeden ayrılsın' konusunda farklı görüşler oldu. Gayriresmi formatta ve değişik görüş alışverişleri olduğu için farklı görüşlerini ortaya koyan oldu. Ama bir an evvel ateşkesin sağlanması lazım. Teröristlerin temizlenmesi lazım. Hem Suriye'nin batısında hem de doğusundaki DAEŞ'in olduğu yerlerin temizlenmesi lazım. Ilımlı muhalefete dönük rejim ve destekçileri tarafından yapılan saldırıların da bir an önce durdurulması gerekiyor. "
'Görüşmeler devam edecek'
Bu çerçevede uzun süren görüşmeleri tamamladıklarını, gelecek günlerde özellikle insani yardımların ulaştırılması konusunda uzmanların görüşmeye devam edeceğini kaydeden Çavuşoğlu, ateşkesin modaliteleri üzerinde görüşmelerin de süreceğini bildirdi. Yarın Londra'da "Fikirdaş Ülkeler"in bir araya geleceğini ve Suriye konusunu görüşeceğini ifade eden Çavuşoğlu, Birleşik Arap Emirlikleri Dışişleri Bakanı Abdullah bin Zayed'i ağırlayacağı için söz konusu toplantıda Türkiye'yi Dışişleri Bakan Yardımcısı Büyükelçi Ahmet Yıldız'ın temsil edeceğini belirtti.
Irak'ın gündeme gelip gelmediğine ilişkin soru üzerine Çavuşoğlu, toplantı boyunca konuşmayan Irak Dışişleri Bakanı İbrahim Caferi'nin toplantı biterken ayaküstü söz aldığını söyledi. Çavuşoğlu, Caferi'nin Suriye'deki durumun Irak'ı da etkilediğini, dolayısıyla terör örgütü DEAŞ'in her iki ülkeden de en kısa zamanda temizlenmesi gerektiğine vurgu yaptığını aktardı.
Türkiye olarak Suriye'de ateşkesin sağlanması ve insani yardımın ulaştırılmasına ilişkin uluslararası bir konvoyun oluşturulmasını teklif ettiklerini anlatan Çavuşoğlu, "Diğer taraftan siyasi çözüm konusunda ve Suriye'nin geleceğiyle ilgilli vizyonuzumuzu paylaştık." değerlendirmesinde bulundu.
Çavuşoğlu, Suriye toplantısının başarısız geçtiği görüşüne de katılmadığını dile getirerek, gayri resmi bir formatta gerçekleşen toplantı öncesinde ateşkes ilan edileceğine dair bir açıklama beklenmediğine dikkati çekti.
'Kararlılık tam olarak ortaya çıkmadı'
Toplantıdan kesin bir sonuç çıkmamasına rağmen insani yardım, müzakerelerin yeniden başlaması ve ateşkes konusunda görüş birliğine varılan hususlar olduğuna işaret eden Çavuşoğlu, şöyle konuştu:
"Suriye'de gerçekten zalim bir rejim ve diğer taraftan DEAŞ terör örgütü var. Açlık var, kuşatma var, Halep'te bombalama var, siviller, kadınlar ve çocuklar var. Dolayısıyla böyle bir toplantı olduğu zaman herkes beklenti içine giriyor. Neticede bugün burada bir karar alınıp uygulanması yönünde bir kararlılık tam olarak ortaya çıkmadı. Uzmanlarımız, müsteşarlar ve müsteşar yardımcılarımız görüşmeye devam edecek. Suriyeli kardeşlerimizin ve tüm dünyanın beklentisi bir an önce çözüme gidilsin."
İnsanlara yardım ulaştırmanın şartı olamaz
Çavuşoğlu, Birleşmiş Milletler (BM) rakamlarına göre 100 bini çocuk 275 bin sivil halkın yaşadığı kuşatma altındaki Halep'in doğusuna insani yardımların ulaştırılması için belli konuların garanti altına alınması gerektiğini vurgulayarak, "Her şeyden önce bu insani konvoyların vurulmamasının garantisini herkesin vermesi gerekiyor." ifadesini kullandı.
İnsani yardımların ulaştırılması konusunda bir tarih vermenin mümkün olmadığına dikkati çeken Çavuşoğlu, şunları kaydetti:
"Her 15-20 dakikada insani boyutunu hatırlattık. İnsanlara yardım ulaştırmanın şartı olamaz. Bunu her vesileyle vurguladık. Bazı ülkeler de güçlü destek verdi. Özellikle ortak bir konvoy oluşturma fikri, BM Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura'nın da hoşuna gitti. Bunun takibini birlikte yapacağız."
Toplantıda insani yardımların ulaştırılabilmesi için 3 günlüğüne de olsa Suriye'deki çatışmaların durdurulması konusunu da ele aldıklarını bildiren Çavuşoğlu, uzmanların bu konu üzerinde de çalışmaya devam edeceğini sözlerine ekledi.